– Poprzednie rozwiązania okazały się bublem prawnym. Teraz PiS udaje, że chce to poprawić, a tak naprawdę wprowadza kolejny bubel prawny – komentuje w rozmowie z wiadomo.co poseł PO Borys Budka. Były minister sprawiedliwości ostrzega, że przyjęty zapis dotyczący sędziów SN jest niezgodny z konstytucją. Nowelizacja zmienia także przepisy dotyczące skargi nadzwyczajnej i mianowania asesorów.
PiS znowu postawił na swoim
Za uchwaleniem noweli głosowało 234 posłów, 200 było przeciw, 2 wstrzymało się od głosu. Wcześniej Sejm nie zgodził się na odrzucenie ustawy, czego domagali się politycy opozycji: PO, PSL i Nowoczesnej.
Zmiana ustawy autorstwa posłów PiS przewiduje, że tzw. skarga nadzwyczajna na prawomocne wyroki polskich sądów, będzie mogła zostać złożona wyłącznie przez Prokuratora Generalnego lub Rzecznika Praw Obywatelskich. Obecnie złożyć może ją osiem podmiotów, m.in. RPO, Rzecznik Praw Dziecka, Rzecznik Finansowy i prezes UOKiK.
Część uprawnień traci minister sprawiedliwości, za to zyskuje prezydent. To on będzie mianował asesorów sądowych. Krajowa Rada Sądownictwa będzie mogła wyrazić sprzeciw wobec kandydata.
Wprowadzona we wtorek przez sejmową komisję sprawiedliwości poprawka do projektu zakłada, że prezydent miałby obowiązek zasięgnięcia opinii Krajowej Rady Sądownictwa przed wyrażeniem zgody na dalsze zajmowanie stanowiska przez sędziego Sądu Najwyższego, który osiągnął wiek przejścia w stan spoczynku.
Budka: Nowy niekonstytucyjny bubel prawny
– Poprzednie rozwiązania okazały się bublem prawnym, PiS udaje, że chce to poprawić, a tak naprawdę wprowadza kolejny bubel prawny. Będzie wprowadzał niepewność prawa – komentuje w rozmowie z wiadomo.co poseł PO Borys Budka.
Były minister sprawiedliwości zwraca uwagę na „wywrócenie przepisów dotyczących skargi nadzwyczajnej”. – Do swobodnej oceny Prokuratora Generalnego będzie należało to, czy taka skarga w ogóle zostanie złożona czy nie. Jeżeli uzna, że nie ma przesłanek, to nie będzie wnosił skargi – tłumaczy Budka. Jego zdaniem, Rzecznik Praw Obywatelskich nie będzie miał na to środków: – Każdego roku PiS obniża RPO budżet, dlatego nie będzie w stanie weryfikować wszystkich skarg, bo nie ma zasobu kadrowego. Ale winę będzie można na niego zrzucić.
Poseł PO nie ma wątpliwości, że zapis dotyczący sędziów Sądu Najwyższego jest niezgodny z konstytucją. – Za niekonstytucyjne uważamy to, że prezydent będzie decydował o tym, czy sędzia SN może orzekać, czy nie. Oznacza to nieprzewidzianą w konstytucji weryfikację sędziów przez organ władzy wykonawczej – komentuje Borys Budka.
Krytykuje także zapisy dotyczące asesorów: – Wcześniej zwracaliśmy uwagę na to, że minister sprawiedliwości nie może być osobą powołującą asesorów, ale prezydent podpisał taką ustawę. Teraz będzie to robił prezydent, ale nie zmienia to faktu, że cały proces jest niebezpieczny, bo bierze w nim udział polityczna KRS.
Zdjęcie główne: Protest w obronie sądów w 2017 r., Fot. Flickr/PO, licencja Creative Commons